{"id":3576,"date":"2017-04-03T06:12:40","date_gmt":"2017-04-03T04:12:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/?p=3576"},"modified":"2017-04-03T06:12:40","modified_gmt":"2017-04-03T04:12:40","slug":"czy-wiesz-sowy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/?p=3576","title":{"rendered":"Czy wiesz? &#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230; sowy"},"content":{"rendered":"<p><strong>Sowy &#8211; zab\u00f3jcy doskonali<\/strong><\/p>\n<p>Odk\u0105d sowy s\u0105 na \u015bwiecie, mo\u017cemy si\u0119 jedynie cieszy\u0107, \u017ce nie jeste\u015bmy mysz\u0105. Poza wyj\u0105tkami potwierdzaj\u0105cymi regu\u0142\u0119, wszystkie sowy z pasj\u0105 zajadaj\u0105 si\u0119 gryzoniami. Do tego stopnia, \u017ce tzw. mysie lata staj\u0105 si\u0119 jednocze\u015bnie sowimi latami. Polega to na tym, \u017ce \u015brednio co 5-7 lat w r\u00f3\u017cnych regionach \u015bwiata, myszy i ich krewniacy mno\u017c\u0105 si\u0119 jeszcze ch\u0119tniej i intensywniej ni\u017c zwykle. Sowy, w odpowiedzi na taki urodzaj, znosz\u0105 znacznie wi\u0119cej jaj i wychowuj\u0105 wi\u0119cej m\u0142odych.<\/p>\n<p>Gdy zabraknie ulubionych myszy, sowy poszukuj\u0105 innych ofiar \u2013 a ich lista jest bardzo d\u0142uga. Puchacz, ogromne, odwa\u017cne ptaszysko z czerwonymi oczami i rozpi\u0119to\u015bci\u0105 skrzyde\u0142 si\u0119gaj\u0105c\u0105 blisko 2m, mo\u017ce zabi\u0107 niemal wszystko &#8211; od myszy na przek\u0105sk\u0119, poprzez ma\u0142e dziki, doros\u0142e jastrz\u0119bie, myszo\u0142owy, a\u017c do lis\u00f3w, a nawet saren w\u0142\u0105cznie. W jego jad\u0142ospisie doliczono si\u0119 250 r\u00f3\u017cnych gatunk\u00f3w zwierz\u0105t!<\/p>\n<p>Sowy, symbol tajemnych mocy i obrz\u0105dk\u00f3w, same skrywaj\u0105 nie jedn\u0105 mroczn\u0105 tajemnic\u0119. Niecz\u0119sty w \u015bwiecie ptak\u00f3w kanibalizm, jakkolwiek nie rutynowo, to jednak w szczeg\u00f3lnych wypadkach w\u015br\u00f3d s\u00f3w si\u0119 zdarza. Do tego du\u017ce sowy poluj\u0105 na te mniejsze<\/p>\n<p>Dla s\u00f3w, podobnie jak dla innych drapie\u017cnik\u00f3w typowy jest <em>kainizm<\/em>. Ptaki te zwykle znosz\u0105 wi\u0119cej jaj \u2013 na wszelki wypadek. Jako, \u017ce wysiaduj\u0105 je od z\u0142o\u017cenia pierwszego, maluchy wylegaj\u0105 si\u0119 w odst\u0119pach 1-2 dniowych. Je\u015bli zniesienie by\u0142o liczne \u2013 pomi\u0119dzy najstarszym a najm\u0142odszym piskl\u0119ciem mo\u017ce by\u0107 nawet 10 dni r\u00f3\u017cnicy! Je\u015bli pokarmu b\u0119dzie du\u017co \u2013 rodzice wykarmi\u0105 wszystkie dzieci. Je\u015bli jednak b\u0119d\u0105 k\u0142opoty \u2013 najm\u0142odsze z rodze\u0144stwa nie b\u0119dzie mia\u0142o szansy opu\u015bci\u0107 gniazda jako doros\u0142y ptak. Z\u0142o\u017cy w ofierze swoje \u017cycie, dzi\u0119ki czemu starsze rodze\u0144stwo nie umrze \u015bmierci\u0105 g\u0142odow\u0105. W wyj\u0105tkowo chude lata, takich ofiar w sowim gnie\u017adzie mo\u017ce by\u0107 kilka, a <em>szcz\u0119\u015bciarz<\/em> &#8211; zaledwie jeden.<\/p>\n<p>Wi\u0119ksze sowy stosunkowo cz\u0119sto si\u0119gaj\u0105 te\u017c po wrony, sroki, czy s\u00f3jki. Tutaj zapewne mamy dwa w jednym \u2013 jednocze\u015bnie pokarm i ograniczenie konkurencji. Doskona\u0142ym sposobem, bo znacznie mniej ryzykownym, jest zabijanie m\u0142odych. Dlatego te\u017c \u015bwiadome zagro\u017cenia drapie\u017cniki tak wiele czasu sp\u0119dzaj\u0105 z nimi w gniazdach (lub legowiskach).<\/p>\n<p>Sowy, na tej samej zasadzie, r\u00f3wnie\u017c padaj\u0105 ofiar\u0105 innych, wi\u0119kszych drapie\u017cnik\u00f3w. Tak jak Puszczyk czasami wypu\u015bci si\u0119 na Pustu\u0142k\u0119 (kt\u00f3ra w mie\u015bcie jest jego g\u0142\u00f3wnym konkurentem <em>przy p\u00f3\u0142ce z myszami<\/em>), tak on sam czasami mo\u017ce pa\u015b\u0107 ofiar\u0105 jastrz\u0119bia.<\/p>\n<p>Poza kwesti\u0105 zwyk\u0142ego szcz\u0119\u015bcia lub pecha (a mo\u017ce tylko w\u0142a\u015bciwych decyzji?), sowy to zab\u00f3jcy doskonali. Pi\u00f3ra! Zwykle w barwach kamufluj\u0105cych, delikatne, o specjalnej strukturze, cudownie mi\u0119kkie \u2013 dlatego nikt nie s\u0142yszy, gdy sowa leci. Nawet ona sama!<\/p>\n<p>I tu dochodzimy do sedna sprawy: s\u0142uch! Najwa\u017cniejszy z sowich zmys\u0142\u00f3w &#8211; jest praktycznie doskona\u0142y. Co najmniej 10 razy lepszy od naszego. P\u0142omyk\u00f3wka, na przyk\u0142ad, r\u00f3\u017cnicuje czas, w jakim dochodz\u0105 do niej d\u017awi\u0119ki, do warto\u015bci 30 milionowych sekundy! \u2013 i to dla ka\u017cdego ucha niezale\u017cnie. Nic dziwnego, \u017ce P\u0142omyk\u00f3wka s\u0142yszy sun\u0105c\u0105 mysz z odleg\u0142o\u015bci nawet 60m!<\/p>\n<p>Sowy maja \u015bwietny wzrok! P\u0142omyk\u00f3wka widzi 50 razy lepiej od nas. Ale Puszczyk jest ju\u017c bardziej \u201eludzki\u201d w tym wzgl\u0119dzie \u2013 jego wzrok jest zaledwie 2 razy ostrzejszy od naszego. Dla P\u0142omyk\u00f3wki najczarniejsza nawet noc, mo\u017ce by\u0107 tak jasna, jak dla nas bardzo pochmurny dzie\u0144.<\/p>\n<p>Gdy chc\u0105 wyda\u0107 si\u0119 niewidoczne \u2013 czytaj upodobni\u0107 do ga\u0142\u0119zi, na kt\u00f3rej siedz\u0105 &#8211; sowy wyci\u0105gaj\u0105 swoje cia\u0142a i \u201ewci\u0105gaj\u0105 pi\u00f3ra\u201d. Oczy prawie zamkni\u0119te \u2013 przezornie jednak zostawiaj\u0105 szczeliny, przez kt\u00f3re jakby leniwie przygl\u0105daj\u0105 si\u0119 \u015bwiatu dooko\u0142a. Gdy zdaj\u0105 sobie spraw\u0119, \u017ce kamufla\u017c nie zadzia\u0142a\u0142 i zosta\u0142y zdemaskowane, w\u00f3wczas, w obliczu konfrontacji, zmieniaj\u0105 taktyk\u0119. Ogromniej\u0105 do monstrualnych rozmiar\u00f3w, pr\u00f3buj\u0105c zrobi\u0107 odpowiednie wra\u017cenie na wrogu. Potrafi\u0105 te\u017c wydawa\u0107 niezwyk\u0142e okrzyki \u2013 na tyle straszne, \u017ce wielu si\u0119 wycofuje. Je\u015bli i to nie pomo\u017ce \u2013 zostaje ucieczka&#8230; lub atak.<\/p>\n<p>Jakby \u015bwiadome swoich mocy, sowy potrafi\u0105 odwa\u017cnie broni\u0107 gniazd i m\u0142odych. Podobnie jak samych siebie. Ich szpony i dzioby zostan\u0105 u\u017cyte nawet przeciwko ludziom, kt\u00f3rzy zapuszcz\u0105 si\u0119 niebezpiecznie blisko. Szczeg\u00f3lnie znane ze swoich zdecydowanych dzia\u0142a\u0144 s\u0105 Puszczyki. W obronie gniazd i swojego potomstwa, bez pardonu uderz\u0105 nas w g\u0142ow\u0119. Dzielnie b\u0119d\u0105 ich broni\u0107 przed ka\u017cdym intruzem \u2013 nawet z nara\u017ceniem w\u0142asnego \u017cycia. Niekt\u00f3re, jak nasza (jedyna dzienna) Uszatka B\u0142otna (zwana dawniej po prostu Sow\u0105 B\u0142otn\u0105), udaj\u0105 ranne lub ogl\u0119dnie m\u00f3wi\u0105c \u201edziwne\u201d, aby tylko odwie\u015b\u0107 nieproszonego go\u015bcia od gniazda. Gdy to nie pomaga \u2013 si\u0119gaj\u0105 wreszcie po argumenty si\u0142owe.<\/p>\n<p>Sowy, mimo, \u017ce najcz\u0119\u015bciej schowane w mroku nocy lub starej dziupli, albo gdzie\u015b \u00a0na strychu &#8211; z bliska zaskakuj\u0105 urod\u0105. Od ogromnego Puchacza, po male\u0144k\u0105 S\u00f3weczk\u0119, niewiele wi\u0119ksz\u0105 od wr\u00f3bla \u2013 sowy mieni\u0105 si\u0119 be\u017cami, br\u0105zami i szaro\u015bci\u0105 w tysi\u0105cach odmian i odcieni. Rysowane czerni\u0105 i bielami. Opr\u00f3szone plamkami, paskami, kreskami. Pi\u0119kne. Z bliska i widoczne robi\u0105 jeszcze wi\u0119ksze wra\u017cenie ni\u017c przejmuj\u0105ce <em>uhuuu-hu-uu<\/em> dobiegaj\u0105ce z mroku nocy.<\/p>\n<p>\/\u017ar\u00f3d\u0142o: Jacek Karczewski\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sowy &#8211; zab\u00f3jcy doskonali Odk\u0105d sowy s\u0105 na \u015bwiecie, mo\u017cemy si\u0119 jedynie cieszy\u0107, \u017ce nie jeste\u015bmy mysz\u0105. Poza wyj\u0105tkami potwierdzaj\u0105cymi regu\u0142\u0119, wszystkie sowy z pasj\u0105 zajadaj\u0105 si\u0119 gryzoniami. Do tego stopnia, \u017ce tzw. mysie lata staj\u0105 si\u0119 jednocze\u015bnie sowimi latami. Polega to na tym, \u017ce \u015brednio co 5-7 lat w r\u00f3\u017cnych regionach \u015bwiata, myszy i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-3576","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii","category-ciekawostki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3576","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3576"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3576\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3577,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3576\/revisions\/3577"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3576"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3576"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3576"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}