{"id":5599,"date":"2020-07-21T14:46:06","date_gmt":"2020-07-21T12:46:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/?p=5599"},"modified":"2020-07-21T14:57:42","modified_gmt":"2020-07-21T12:57:42","slug":"jego-pozytecznosc-trzmiel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/?p=5599","title":{"rendered":"Jego Po\u017cyteczno\u015b\u0107 Trzmiel"},"content":{"rendered":"<p>Epidemia &#8211; ograniczenie kontakt\u00f3w?\u00a0 Faktycznie ludzie mniej si\u0119 spotykaj\u0105, ale mamy takiego go\u015bcia, kt\u00f3ry odwiedza nas codziennie nawet wielokrotnie. Na pocz\u0105tku by\u0142 zawsze sam ale ostatnio na nasz balkon zaprosi\u0142 &#8230;&#8230;.. koleg\u0119 a mo\u017ce kole\u017cank\u0119 ? Posadzili\u015bmy w tym roku du\u017co r\u00f3\u017cnych kwiat\u00f3w, ale zauwa\u017cyli\u015bmy, \u017ce najbardziej upodoba\u0142 sobie niebiesk\u0105 lobelj\u0119 i kolorowe fuksje. Nie za bardzo lubi pelargonie, aksamitki &#8211; a wi\u0119c te kwiaty, kt\u00f3re maja specyficzny zapach. Mo\u017ce co\u015b w tym jest. Najbardziej bawi mnie jak wciska si\u0119 w kielichy fuksji i wida\u0107 mu tylko&#8230;.wiadomo co.<a href=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-0\" data-magnific_type=\"image\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-5603 alignright\" src=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www-730x410.jpg 730w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5846-www.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-1\" data-magnific_type=\"image\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-5601 alignleft\" src=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www-730x410.jpg 730w, https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/DSCN5847-www.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Ka\u017cdemu z nas trzmiele kojarz\u0105 si\u0119 dobrze. Ka\u017cdy z nas wie, i\u017c s\u0105 po\u017cyteczne. Niestety\u00a0 nasza wiedza na tym si\u0119 ko\u0144czy. A szkoda, gdy\u017c te sympatyczne owady kryj\u0105 wiele pasjonuj\u0105cych tajemnic.<\/p>\n<p>Trzmiele s\u0105 jedynymi polskimi kuzynami pszcz\u00f3\u0142 miodnych. Tak jak one, \u017cyj\u0105 w zhierarchizowanych spo\u0142eczno\u015bciach, w kt\u00f3rych robotnice wychowuj\u0105 i zajmuj\u0105 si\u0119 swym m\u0142odszym rodze\u0144stwem. I tak jak u pszcz\u00f3\u0142, osobniki p\u0142odne (kr\u00f3lowe) pojawiaj\u0105 si\u0119 raz w roku. Spo\u0142eczno\u015bci trzmieli s\u0105 mniejsze ni\u017c pszczele i licz\u0105 zwykle od kilkudziesi\u0119ciu do kilkuset osobnik\u00f3w. Trzmiele nie opanowa\u0142y zdolno\u015bci zbierania zapas\u00f3w na zim\u0119, co wi\u0105\u017ce si\u0119 z tym, i\u017c prze\u017cywa j\u0105 tylko zap\u0142odniona kr\u00f3lowa.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug popularnego powiedzenia \u2013 zgodnie z prawami aerodynamiki co\u015b takiego jak trzmiel nie ma prawa lata\u0107. Wi\u0119c jak to si\u0119 dzieje, i\u017c lataj\u0105 &#8211; i to ca\u0142kiem nie\u017ale? Aby odpowiedzie\u0107 na to pytanie, musimy przyjrze\u0107 si\u0119 technice lotu tych owad\u00f3w. Trzmiele, inaczej ni\u017c ptaki, wykonuj\u0105 ruchy skrzyd\u0142ami w dw\u00f3ch p\u0142aszczyznach \u2013 machaj\u0105c w niebagatelnej ilo\u015bci, bo a\u017c 200 uderze\u0144 na sekund\u0119, skrzyd\u0142ami \u00f3semk\u0119. Technika ta daje t\u0119 przewag\u0119, i\u017c jednocze\u015bnie powstaje zar\u00f3wno si\u0142a no\u015bna jak i ci\u0105g &#8211; oba niezb\u0119dne do lotu czynniki. Finalnie, warunkuje to szybko\u015b\u0107, precyzj\u0119 i niesamowit\u0105 zwrotno\u015b\u0107 lotu trzmiela.<\/p>\n<p>Inn\u0105 zaskakuj\u0105c\u0105 cech\u0105 trzmieli jest ich sta\u0142ocieplno\u015b\u0107, a dok\u0142adniej zdolno\u015b\u0107 do niezale\u017cnego od otoczenia podniesienia temperatury swego cia\u0142a. Gdy zachodzi potrzeba ogrzania wra\u017cliwych na ch\u0142\u00f3d larw b\u0105d\u017a te\u017c w\u0142asnego cia\u0142a przed lotem, trzmiele zaczynaj\u0105 produkowa\u0107 niezb\u0119dne ciep\u0142o poprzez skurcze mi\u0119\u015bni odw\u0142oka. Specjalna budowa tchawek (organ\u00f3w odpowiedzialnych u owad\u00f3w za oddychanie) sprawia, i\u017c ciep\u0142o rozprowadzane jest r\u00f3wnomiernie po ca\u0142ym organizmie. Wynik tego zjawiska mo\u017cemy obserwowa\u0107 sami, gdy wczesn\u0105 wiosn\u0105 nad pierwszymi kwiatami spotykamy jedynie krz\u0105taj\u0105ce si\u0119 trzmiele, dla kt\u00f3rych b\u0119d\u0105ca przeszkod\u0105 dla innych owad\u00f3w niska temperatura nie jest problemem.<\/p>\n<p>Trzmiele tak jak pszczo\u0142y \u017cywi\u0105 si\u0119 nektarem i py\u0142kiem ro\u015blin, przy czym tak jak one spe\u0142niaj\u0105 rol\u0119 zapylaczy. I cho\u0107 ich znaczenie jest mniejsze ni\u017c pszcz\u00f3\u0142, to dla wielu gatunk\u00f3w ro\u015blin trzmiele s\u0105 jedynymi zapylaj\u0105cymi je owadami. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to ze specyficzn\u0105 budow\u0105 aparatu g\u0119bowego trzmiela, kt\u00f3ry ma posta\u0107 d\u0142ugiego j\u0119zyczka. A je\u015bli trzmiel mimo to nie jest w stanie dobra\u0107 si\u0119 do nektaru, najzwyczajniej w \u015bwiecie kradnie go, wgryzaj\u0105c si\u0119 w kielich kwiatu tu\u017c przy nektarze. Ro\u015blinami, dla kt\u00f3rych trzmiele maj\u0105 kluczowe znaczenie, s\u0105 naparstnice, r\u00f3\u017cne gatunki koniczyny i inne ro\u015bliny motylkowe, a tak\u017ce pomidor.<\/p>\n<p>Dlatego te\u017c niepokoj\u0105ce jest gwa\u0142towne zanikanie tych owad\u00f3w. Z 29 gatunk\u00f3w krajowych trzmieli, a\u017c 19 wpisanych jest do Polskiej Czerwonej Ksi\u0119gi, publikacji zawieraj\u0105cej gatunki zagro\u017cone i gin\u0105ce. Wed\u0142ug niekt\u00f3rych autor\u00f3w liczba trzmieli w ci\u0105gu ostatnich czterdziestu lat mog\u0142a spa\u015b\u0107 nawet dziesi\u0119ciokrotnie. Nie wiemy, jaki ma to wp\u0142yw na \u015brodowisko, ale dla wielu dziko \u017cyj\u0105cych ro\u015blin zapylanych przez trzmiele oznacza to zag\u0142ad\u0119.<\/p>\n<p>Tak gwa\u0142towny spadek liczebno\u015bci trzmieli jest wynikiem zmian, jakie zachodz\u0105 w naszej gospodarce rolnej i co za tym idzie &#8211; w krajobrazie. Coraz doskonalsze \u015brodki chwastob\u00f3jcze eliminuj\u0105 ro\u015bliny b\u0119d\u0105ce po\u017cywieniem tych owad\u00f3w zar\u00f3wno z p\u00f3l, jak i miedz mi\u0119dzy nimi. Coraz intensywniej u\u017cytkowane \u0142\u0105ki staj\u0105 si\u0119 ubo\u017csze w kwiaty. Jest coraz mniej miedz, zaro\u015bli i kamie\u0144c\u00f3w mi\u0119dzy polami, a one dostarcza\u0142y trzmielom najlepszych miejsc na za\u0142o\u017cenie gniazda. Zmieniaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nasze ogrody &#8211; wspania\u0142e kolorowe, wielogatunkowe ogrody zosta\u0142y zamienione na idealnie przystrzy\u017cone trawniki i \u017cywop\u0142oty z drzew iglastych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Epidemia &#8211; ograniczenie kontakt\u00f3w?\u00a0 Faktycznie ludzie mniej si\u0119 spotykaj\u0105, ale mamy takiego go\u015bcia, kt\u00f3ry odwiedza nas codziennie nawet wielokrotnie. Na pocz\u0105tku by\u0142 zawsze sam ale ostatnio na nasz balkon zaprosi\u0142 &#8230;&#8230;.. koleg\u0119 a mo\u017ce kole\u017cank\u0119 ? Posadzili\u015bmy w tym roku du\u017co r\u00f3\u017cnych kwiat\u00f3w, ale zauwa\u017cyli\u015bmy, \u017ce najbardziej upodoba\u0142 sobie niebiesk\u0105 lobelj\u0119 i kolorowe fuksje. Nie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,9,17],"tags":[],"class_list":["post-5599","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii","category-ciekawostki","category-edukacja-w-terenie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5599","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5599"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5599\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5604,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5599\/revisions\/5604"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5599"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5599"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.milosnicylasu.olsztyn.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5599"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}